Friday, 20 January 2017

BUAH KERANJI


Buah keranji cukup popular. Ada pantun guna perkataan buah keranji sentiasa disebut atau dipantunkan. Sorong papan tarik papan, buah keranji dalam perahu, suruh makan engkau makan, suruh mengaji engkau tidak mahu’.

 

Namun, sebenarnya tidak ramai pernah tengok dan makan buah keranji.  Mereka hanya kenal namanya.  Itupun disebabkan pantun terkenal itu.  Kalau tidak, mungkin tidak ada orang mengenali nama buah nadir yang semakin pupus ini. 

 

Pokok keranji merupakan pokok liar di dalam hutan kini kategorikan sebagai pokok atau buah nadir.  Bilangan pokok keranji semakin berkurangan kerana turut menjadi mangsa pembalakan. 

 

Pokok keranji yang berbatang keras dan boleh mencapai ketinggian melebihi 50 meter turut menjadi mangsa pembalak sama ada haram mahupun berlesen.  Mereka tidak mementingkan fungsi pokok itu mengeluarkan buah kerana yang lebih dipentingkan ialah batangnya yang dijadikan balak.

 

Tambahan pula pokok keranji yang berbuah di tengh-tengah hutan belum tentu ada pencari buah yang akan memunggut buah itu. Jadi, mereka tebang saja. 

 

Namun begitu, tidak dinafikan terdapat penduduk di kawasan tertentu yang menjadikan mencari dan memunggut buah keranji sebagai sumber pendapatan apabila tiba masa buah masak. 

 

Mereka yang mahir di dalam hutan dan mengetahui di mana pokok keranji berada akan melakukan tugas itu secara berkumpulan sehingga lima atau enam orang bagi memudahkan kerja-kerja itu.

 

Memandangkan pokok keranji tinggi, untuk memanjatnya bukan perkara mudah.  Mereka perlu membuat tangga menggunakan sumber hutan seperti akar, rotan dan kayu-kayu kecil. 

 

Kerja memetik buah keranji ternyata memerlukan kesabaran, kecekalan dan kemahiran yang amat tinggi kerana kelalaian yang sedikit terutama ketika memanjat pokok menyebabkan nyawa sendiri menjadi taruhan.

 

Buah keranji yang digugurkan oleh pemanjat yang memotong bahagian ranting akan dikumpul dan dipantahkan tangkainya untuk dimasukkan ke dalam guni. Ada kalanya buah itu dilurut atau diasingkan terus dari tangkai untuk memudahkan dan lebih ringan untuk dibawa balik. 

 

Ini amat perlu kerana ada kalanya jarak masa yang perlu ditempuh hingga berjam-jam berjalan kaki melalui kawasan hutan berbukit.  Maka tidak hairanlah jika buah keranji kini bernilai tinggi.  Jangan terkejut nilai buah keranji boleh mencecah hingga berpuluh-puluh ringgit untuk sekilogram.

 

Jika dibeli runcit, harganya boleh mencecah hingga RM10 untuk setiap 100 gram atau RM100 untuk setiap kilogram.

 

Bagaimanapun harganya berbeza-beza di setiap tempat.  Mungkin di tempat yang buah itu mudah ditemui dan tidak sukar untuk memanjat pokoknya, serta jumlahnya agak banyak, harganya untuk setiap 100 gram mungkin hanya sekitar RM5 saja.

 

Biarpun harganya mahal, bagi peminat buah keranji, terutama golongan tua, mereka sanggup membelinya.  Mereka akan makan bersama akan dan cucu untuk berkongsi rasa dan pengalaman. 

 

Dulu, buah keranji mungkin boleh ditemui di sesebuah kampung yang hasilnya dikongsi bersama dengan penduduk kampung.  Ia tidak dijual.  Masing-masing boleh memunggut buah yang gugur.  Tidak perlu panjat dan potong bahagian pokok. 

 

Rasa buah ini masam-masam manis dan senang untuk dimakan iaitu dengan hanya memicit kulitnya sahaja sebelum dikemam seperti makan gula-gula. Keistimewaan buah ini ialah tahan lama sekali gus kurangkan risiko rugi kerana ia tidak busuk. Dalam istilah botaninya, buah keranji dikenali sebagai dialium indium.

 

Buah keranji mempunyai ukuran diameter kira-kira 2 sentimeter (cm), dibaluti kulit hitam yang rapuh.  Terdapat juga jenis buah keranji yang kulitnya lebih tebal sedikit dan kelihatan sedikit  seperti kulit baldu.    

 

Manakala isinya berwarna oren yang mengeluarkan kombinasi rasa masam manis dan jika diawet boleh bertahan sehingga dua tahun.

 

Di Indonesia, buah keranji cukup popular sebagai rempah bertujuan untuk menimbulkan rasa masam setiap hidangan manakala di negara-negara Arab pula, mereka percaya buah keranji mampu menurunkan kolesterol dengan mengamalkan memakan tiga biji sehari.

 

Meskipun ciri-ciri buah tersebut dan kegunaannya mudah dijelaskan melalui ayat, namun disebabkan banyak tumbuh secara liar di dalam hutan, untuk mencari dan mengambil buah keranji tidaklah semudah mengungkapkan peribahasa itu.

 

Jumlah buah keranji yang dapat dibawa balik untuk dijual bergantung sepenuhnya kepada pokok yang dipilih kerana hanya pokok yang subur akan menghasilkan buah berkualiti dalam kuantiti banyak.

 

Justeru jika anda mahu membeli buah keranji, janganlah berkira sangat dengan harganya yang mahal kerana selain keenakan buahnya, tersembunyi kudrat dan kesukaran yang ditempuhi pencari buah keranji demi menambahkan rempah dalam makanan seharian kita.


No comments:

Post a Comment